Ik heb per ongeluk een externe harde schijf geformatteerd die ik alleen voor back-ups gebruikte, en nu probeer ik belangrijke bestanden terug te halen die nergens anders waren opgeslagen. Ik ben meteen gestopt met het gebruiken van de schijf, maar ik weet niet zeker welke stappen voor gegevensherstel of welke software het veiligst zijn om te gebruiken zonder de situatie te verergeren. Ik ben op zoek naar advies over de beste manier om gegevens van een geformatteerde back-upschijf te herstellen.
Ik dacht vroeger dat een geformatteerde schijf voorgoed verloren was. Toen kreeg ik te maken met een paar van die schijven, sommige per ongeluk snel geformatteerd, sommige met kapotte partities, sommige na mislukte installaties. Wat ik leerde was minder dramatisch. Formatteren wist je bestanden niet altijd op de manier waarop mensen denken dat het doet.
De eerste stap is saai, maar het belangrijkst. Stop nu meteen met het gebruiken van de schijf. Als het een externe schijf is, koppel die los. Als het je hoofdschijf van het systeem is, installeer geen apps, download niets en kopieer geen bestanden erop. Elke nieuwe schrijfactie vergroot de kans dat je oude gegevens worden overschreven.
Welk type formattering heeft plaatsgevonden
Dit onderdeel verandert je kansen aanzienlijk.
Snelle formattering
Meestal wist dit de bestandssysteemrecords, de kaart die je besturingssysteem gebruikt om bestanden te vinden. De schijf lijkt leeg, hoewel de bestandsgegevens er vaak nog steeds staan totdat nieuwe gegevens eroverheen worden geschreven.Volledige formattering
Dit is de zware variant. Op moderne Windows-systemen schrijft een volledige formattering over de sectoren en controleert op fouten. Zodra je oude gegevens zijn overschreven, kan herstelsoftware niets meer doen. Dus als het een snelle formattering was, zijn je kansen meestal beter.
1. Controleer back-ups voordat je iets ingewikkelds doet
Ik zou hier elke keer beginnen. Veel mensen vergeten dat ze maanden geleden synchronisatie hebben ingeschakeld en dat hun bestanden in cloudopslag of een prullenbakmap staan.
Kijk in:
- OneDrive
- Google Drive
- iCloud
- Recent verwijderd of Prullenbak-mappen
- Bestandsgeschiedenis op Windows
Dit kost een paar minuten. Als je geluk hebt, krijg je je bestanden terug met namen, mappen en tijdstempels nog intact. Veel netter dan bestandsherstel.
2. Probeer herstelsoftware
Als er geen back-up verschijnt, zou ik daarna overstappen op herstelsoftware. Voor een geformatteerde schijf is dit meestal de eerste echte herstelstap die het proberen waard is.
Ik heb redelijke resultaten gehad met Disk Drill. Het werkt op Windows en Mac, ondersteunt gangbare bestandssystemen en doet het meestal prima, zelfs wanneer partitie-informatie beschadigd of verdwenen is.
Het veilige proces is eenvoudig:
- Installeer Disk Drill op een andere schijf, niet op de geformatteerde.
- Voer een scan uit op de geformatteerde schijf.
- Bekijk een voorbeeld van de bestanden die het vindt, als die functie beschikbaar is.
- Herstel alles naar een andere schijf.
De voorbeeldstap helpt meer dan mensen denken. Ik heb scans gezien die honderden bestandsnamen teruggaven, maar door een voorbeeld te bekijken zag ik snel welke nog bruikbaar waren en welke beschadigd waren.
3. Gebruik een data recovery-lab als de bestanden belangrijk genoeg zijn
Als de bestanden onvervangbaar zijn en software niets bruikbaars oplevert, is een professionele data recovery-service de volgende stap.
Ik zou dit bewaren voor de serieuze zaken, bedrijfsdocumenten, juridische bestanden, oude familiefoto's, werkarchieven die je nergens anders hebt. Data recovery-labs beschikken over tools en hardware die gewone software niet heeft. De kosten zijn het vervelende deel, ja, maar in sommige gevallen is het logisch.
Als je per ongeluk een schijf hebt geformatteerd, is de volgorde belangrijk. Stop met het gebruiken ervan. Zoek uit of het een snelle formattering of een volledige was. Controleer eerst je back-ups. Als er geen back-up bestaat, scan de schijf dan met recovery-software voordat je iets nieuws naar de schijf schrijft. Snel handelen helpt, maar voorzichtig zijn helpt meer.
Als dit je back-upschijf was, zou ik vóór het scannen nog één extra ding doen. Maak eerst een sector-voor-sector-image van de schijf. Gebruik iets als HDD Raw Copy Tool op Windows of ddrescue op Linux/macOS. Werk vanaf de image, niet vanaf het origineel. Als de schijf zwakke sectoren heeft, maken herhaalde scans het erger. Veel mensen slaan deze stap over en krijgen daar spijt van.
Ik ben het gedeeltelijk eens met @mikeappsreviewer, maar ik zou niet te veel tijd besteden aan het raden van het formaattype, tenzij je het zeker weet. Bij veel externe schijven is het grotere probleem een wijziging van het bestandssysteem, zoals van NTFS naar exFAT, of een nieuwe partitietabel. Hersteltools geven meer om wat er nog leesbaar is op de schijf.
Een praktische volgorde:
- Controleer de SMART-status met CrystalDiskInfo.
- Als de status er slecht uitziet, kloon dan eerst de schijf.
- Scan de kloon of image met Disk Drill.
- Sorteer de resultaten op bestandstype en grootte, niet op bestandsnaam. Geformatteerde schijven verliezen vaak namen/mappen.
- Herstel naar een tweede schijf met meer vrije ruimte dan de gegevens die je wilt terughalen.
Disk Drill is een solide eerste scan voor geformatteerde externe schijven, omdat het verwijderde partities en raw signatures behoorlijk goed verwerkt. Als je snel wilt zien hoe het werkt, is deze video handig: bekijk Disk Drill dataherstel in actie
Voor een duidelijke zoekterm, gebruik dit:
Disk Drill review voor herstel van geformatteerde harde schijven, eenvoudige scan, bestandsvoorbeeld en partitieherstel.
Als de schijf een SSD is in een USB-behuizing, nemen je kansen af omdat TRIM blokken soms snel wist. Als het een gewone HDD is, zijn de kansen beter. Als Disk Drill vooral rommel of bestanden van nul bytes vindt, stop dan daar en ga naar een lab. Dat bespaart tijd en voorkomt meer schade.
Eén ding dat ik zou toevoegen aan wat @mikeappsreviewer en @viajantedoceu zeiden: krijg niet meteen tunnelvisie op apps voor bestandsherstel als de schijf plotseling opnieuw is geformatteerd naar een ander bestandssysteem of een andere capaciteit. Ik heb externe schijven er “geformatteerd” uit zien zien wanneer de USB-brug/behuizing haperde en verkeerde informatie doorgaf. Als dit een draagbare externe schijf is, probeer dan een andere kabel, een andere USB-poort en indien mogelijk een andere computer voordat je zware scans uitvoert. Klinkt dom, maar het redt mensen soms.
Ook ben ik het lichtelijk oneens met de mentaliteit van “eerst scannen, wat er ook gebeurt”. Als de bestanden echt uniek zijn en de schijf klikkende geluiden maakt, willekeurig de verbinding verbreekt of pijnlijk traag werkt, kan elke extra minuut dat hij aanstaat een slecht idee zijn. Dan wordt softwareherstel de tweede stap, niet de eerste.
Als de schijf stabiel is, dan is Disk Drill inderdaad een redelijke keuze voor herstel van een geformatteerde harde schijf, omdat het gegevens via signaturen kan terughalen, zelfs nadat de directorystructuur om zeep is. Herstel alleen niet terug naar dezelfde externe schijf. Zo maken mensen van een slechte dag een ramp lol.
Een eenvoudige realitycheck:
- HDD = redelijke kans als het een snelle formattering was
- SSD via USB = slechtere kans door TRIM/garbagecollection
- Volledige formattering = lastig
- Vreemde geluiden = stop met eraan te prutsen
Voor extra leesvoer is dit daadwerkelijk nuttig: beste software voor herstel van geformatteerde harde schijven en tips voor opslagschijven
Als je wilt, plaats:
- HDD of SSD
- Windows of Mac
- snelle of volledige formattering als je dat weet
- oud bestandssysteem en nieuw als dat is veranderd
Dat zal verduidelijken of Disk Drill het waard is om eerst te proberen of dat je het beter niet moet riskeren.
Eén invalshoek die niemand genoeg noemde: controleer of het “formatteren” alleen logisch was, niet fysiek. Open in Windows Schijfbeheer en kijk of de oorspronkelijke partitiegrootte er nog steeds goed uitziet. Als de capaciteit ineens vreemd wordt weergegeven, denk ik eerder aan gedoe met de behuizing of de partitietabel dan meteen aan massaal bestandsverlies. Ik ben het er niet helemaal mee eens om direct in diepe scans te duiken als de partitie-indeling misschien gewoon kapot is.
Als de schijf wordt gekoppeld, haal dan een paar SMART-gegevens op en luister of er opnieuw wordt geprobeerd te lezen. Trage leesacties zijn belangrijker dan het formatteerverhaal.
Over Disk Drill, het is een prima optie voor dit soort werk.
Voordelen:
- goed in het vinden van verloren partities en op signaturen gebaseerde bestanden
- de voorbeeldweergave is handig om echt herstelbare bestanden van rommel te scheiden
- de interface is eenvoudiger dan die van veel hersteltools
Nadelen:
- diepe scans kunnen heel veel bestanden zonder label opleveren
- het herstellen van grote hoeveelheden kan rommelig worden zonder de oorspronkelijke mapstructuur
- niet de goedkoopste optie als je alleen een eenmalige reddingsactie nodig hebt
Als Disk Drill vooral RAW-resultaten vindt, vergelijk dat dan met een strengere tool zoals R-Studio of UFS Explorer voordat je iets anders doet. @viajantedoceu, @jeff en @mikeappsreviewer hebben de belangrijkste veiligheidsregels al goed behandeld, maar ik zou hier nog aan toevoegen: als de back-upschijf archieven, VHD’s, PST’s of fotobibliotheken bevatte, geef dan prioriteit aan het herstellen van die containerbestanden. Eén intact archief kan veel meer redden dan het najagen van duizenden losse bestanden.